Oud-medewerker Abderrahim El M. van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) is door de rechtbank in Rotterdam vrijgesproken van het lekken van informatie aan de Marokkaanse geheime dienst (DGED). Hij is wel veroordeeld voor het in handen hebben van een groot aantal staatsgeheime documenten zonder daar bevoegd voor te zijn.

Het Openbaar Ministerie (OM) had een celstraf van twaalf jaar tegen M. geëist. De rechtbank komt tot een veel lagere celstraf van 20 maanden omdat er onvoldoende bewijs is dat de voormalig analist van de NCTV als spion opereerde.

Volgens de rechter had M. weliswaar contact met leden van de Marokkaanse geheime dienst en roepen zijn acties zeker vragen op, maar uit het bewijs blijkt niet dat de analist stukken heeft overgedragen aan de DGED of daar plannen voor had.

Honderden geheime documenten

De 66-jarige Rotterdammer werd in 2023 aangehouden op Schiphol. Hij stond op het punt om naar de Marokkaanse stad Casablanca af te reizen. In zijn bagage zat een gegevensdrager met 284 geheime documenten, opgesteld tussen 2007 en 2023. Het was verboden om deze documenten, die afkomstig waren uit het NCTV-gebouw, mee te nemen. Bij een huiszoeking werden er nog honderden documenten gevonden, ruim 800 hadden de status staatsgeheim.

Twee jaar lang wilde M. geen verklaring afleggen. Toen hij eindelijk wel een verklaring gaf, zei hij dat bepaalde documenten per ongeluk in zijn bagage terecht waren gekomen. Dat zou zijn gebeurd omdat hij stukken mee naar huis had genomen om er thuis aan te werken. Dat laatste is niet toegestaan.

Volgens de rechter heeft M. door het uitprinten en meenemen van de documenten onacceptabele risico's gecreëerd voor de staatsveiligheid en had hij als medewerker van de dienst beter moeten weten.

De straf is gelijk aan de tijd die hij heeft doorgebracht in voorarrest, en dus komt M. op vrije voeten.

Oud-minister Barry Madlener van Infrastructuur en Waterstaat heeft niet goed gemotiveerd waarom er een maximum is aan het aantal vliegtuigen dat mag opstijgen en landen op Schiphol. Dat heeft de Raad van State beslist en daarmee is het luchtvaartverkeersbesluit van vorig jaar vernietigd.

Madlener besloot toen dat er vanaf 1 november 2025 maximaal 478.000 vluchten per jaar vanaf Schiphol mochten gaan, om de geluidsoverlast in de omgeving te verminderen. Ook zouden er minder vliegtuigen in de nacht mogen opstijgen en landen.

Met deze beslissing wordt het onzeker hoeveel vluchten er in de toekomst mogelijk zijn vanaf Schiphol. Er moet nu een nieuw luchthavenbesluit komen en daarin moet de nieuwe minister, Vincent Karremans, beter aantonen hoe een verminderd aantal vluchten gaat leiden tot een afname van overlast voor omwonenden.

Argumenten

Tegen het besluit van PVV-minister Madlener gingen veel partijen in beroep bij de Raad van State, zowel bewoners die een lager maximum wilden als vliegmaatschappijen die geen maximum wilden. Zij wilden dat de hoogste bestuursrechter naar de argumentatie en onderbouwing van de minister zou kijken. Daarover is het oordeel nu dus dat er vanuit het ministerie te weinig onderbouwing is voor het inkrimpen van het aantal vluchten.

Madlener stelde dat een maximum aantal vluchten ook een grens betekent voor geluidsbelasting op de omgeving. De vermindering van het aantal vluchten zou effect hebben op de geluidsoverlast van Schiphol.

De Raad van State gaat daar niet in mee en beargumenteert dat niet elk vliegtuig hetzelfde geluid produceert. Een optelsom van het aantal vluchten zegt onvoldoende over de totale hoeveelheid geluid die in een jaar mag worden geproduceerd.

Daarnaast heeft de minister volgens de Raad van State ook niet duidelijk gemaakt dat het aangepaste luchthavenverkeersbesluit leidt tot een afname van de geluidshinder, terwijl dat wel het doel van het besluit is.

Nachtvluchten

Wat wel blijft staan is de vermindering van het aantal nachtvluchten. In het besluit van oud-minister Madlener staat dat dat aantal terug moet van 32.000 naar 27.000. Geen van de partijen had bezwaar tegen die beslissing, dus de Raad van State laat dat staan.

De krimp van het aantal vluchten op Schiphol is al langere tijd zowel juridisch als politiek onderwerp van gesprek. Een rechter oordeelde dat het kabinet omwonenden beter moest beschermen tegen geluidsoverlast van de luchthaven. De minister vóór Madlener, Mark Harbers, stelde eerder een lager maximum aantal vluchten in, tussen de 460.000 en 470.000.

Na zijn aantreden verhoogde Madlener dat tot 478.000 vluchten. Daarmee besloot hij de geluidshinder iets minder terug te brengen dan was afgesproken.

Een woordvoerder van het ministerie, waar nu VVD'er Karremans aan het roer staat, laat weten dat de uitspraak wordt bestudeerd.