Gemeenten delen hoornaarvallen uit nu provincie strijd tegen insect opgeeft
Inwoners van Aalsmeer en Amstelveen krijgen via de gemeente speciale vallen om de Aziatische hoornaar te vangen en zo de populatie in te dammen. Dat is nodig nu de provincie Noord-Holland een stap terugdoet in de bestrijding.
In het vroege voorjaar is het nog stil in Aalsmeer en bijen laten zich nauwelijks zien. Maar dat betekent niet dat de Aziatische hoornaar er niet is. Volgens de gemeente en lokale imkers zit het insect er wel degelijk en vormt hij een groeiend risico voor de gezondheid en biodiversiteit.
Sering moet blijven
In de historische tuin aan het Praamplein, wijst tuinmeester Hen Bax op de sering, waar Aalsmeer bekend om staat. Juist hier draait alles om bestuiving. En daar wringt het, zegt imker Eric van der Meer, terwijl hij bij zijn bijenkasten staat.
Bijen vliegen af en aan met stuifmeel, maar krijgen steeds vaker te maken met de nieuwe vijand. “De hoornaar is op zoek naar makkelijke prooien en die zweeft als een soort helikopter voor de kast, waardoor de bijen de kast niet meer uit durven.”
Het gevolg is dat het volk verzwakt en uiteindelijk kan sterven, met directe gevolgen voor bestuiving.
Dat merkt ook Ilex-teler Karlo Buijs. Hij is al generaties actief in de regio. "Je bent afhankelijk van het weer en de bij", zegt hij. Als de bij wegvalt, kan de schade groot zijn. "Het kan soms wel de helft schelen en als je voor een hele mooie tak tweeënhalve euro hebt, reken maar uit en als alles zo is, gaat dat toch wel enorm in de papieren lopen."
Volgens onderzoeker Arnold van Vliet van de Wageningen University & Research zijn die zorgen terecht, al plaatst hij ook een nuance. Volgens Van Vliet zijn er weinig harde cijfers over de totale impact die de komst van de Aziatische hoornaar kan hebben. "Maar ze zullen zeker een effect hebben daar."
Hij twijfelt of het plaatsen van vallen veel gaat helpen. Hij noemt het 'een druppel op een gloeiende plaat.'
Samen met de imkervereniging zetten Aalsmeer en Amstelveen in op bewoners. Wijkcoördinatoren brengen vallen langs waarmee koninginnen gevangen moeten worden, zodat zij geen nieuwe nesten kunnen bouwen.
Gevaar van nesten
Volgens de gemeenten gaat het niet alleen om economische schade door verlies van bijenvolken, maar zijn er ook zorgen over gezondheidsrisico’s, bijvoorbeeld als een nest bij kwetsbare mensen hangt of voor gevaarlijke verkeerssituaties zorgt.
De werking is simpel, legt coördinator Nathalie van der Meer uit. “Onderin zit een zoete lokstof, daar komen de hoornaars op af en dan komen ze in het bovenste gedeelte terecht, want ze willen naar het licht, en als ze daar doorheen zijn dan zitten ze vast.” Andere insecten kunnen via kleine openingen ontsnappen.
Wie denkt een hoornaar te hebben gevangen, kan dat melden via de Fixi-app. Die melding komt bij de gemeente terecht en wordt doorgestuurd naar imkers voor controle en afhandeling.
Toch blijft de vraag hoeveel effect het heeft. “Gezien de enorme uitbreiding van de populatie is dat denk ik een druppel op een gloeiende plaat”, aldus Van Vliet. Voorlopig hopen gemeenten en imkers vooral op betrokken bewoners. Want volledig stoppen lukt niet meer, maar beperken misschien nog wel.
Reactie provincie
De provincie Noord-Holland laat weten dat de aanpak is aangepast omdat volledige uitroeiing, ondanks intensieve inzet sinds 2023, niet haalbaar blijkt en het aantal nesten blijft toenemen.
Vanaf 2026 wordt daarom gekozen voor een gerichte aanpak, waarbij alleen nesten worden verwijderd die een risico vormen voor natuur, veiligheid of bij acuut steekgevaar. Daarbij blijft de provincie samenwerken met imkers en gemeenten en zijn meldingen van inwoners essentieel.
