Een sportweddenschapje in een app. Een lootbox in een game. Even crypto traden. Reclame tijdens de wedstrijd. Of een pushmelding op je telefoon met de belofte van snelle winst. Voor veel jongeren voelt gokken als iets normaals. Maar achter dat ogenschijnlijk onschuldige spel, schuilt een probleem dat moeilijk zichtbaar is en diepe sporen kan nalaten: schulden, schaamte, verlies van zelfwaarde en soms zelfs suïcidaliteit. Daarom organiseerden ChristenUnie en VVD op 18 februari een raadsgesprek over gokproblematiek onder jongeren.

Een stille verslaving die niemand ziet
Tijdens het raadsgesprek gingen woordvoerders jeugd uit de gemeenteraad in gesprek met preventiedeskundige Ester Teunen van Brijder en ervaringsdeskundige en reclamemaker Martijn de Vreeze. Hun boodschap was helder: gokverslaving is vaak onzichtbaar, maar de impact is groot. Martijn vertelde hoe zijn verslaving begon met kleine bedragen in de fruitautomaat. Gewoon proberen. Nog een keer. Verliezen terugwinnen. Wat begon als spel, werd een spiraal van schulden, stress en schaamte. Zijn verhaal liet zien waarom deze verslaving zo lastig te herkennen is. Jongeren zien er gezond uit. Ze zitten op hun telefoon, net als iedereen. Maar van binnen kan de druk oplopen en kan iemand steeds verder wegzakken.

Stoppen?
Herstellen blijkt vaak uitzonderlijk zwaar. Wie probeert te stoppen, moet zich verhouden tot een wereld vol prikkels. Elke advertentie, elk gesprek over winst, elke wedstrijd kan de drang opnieuw aanwakkeren. Martijn beschreef het als een magneet waar nauwelijks tegen te vechten is. Het is zelfs zo dat sommige jongeren die proberen af te kicken het advies krijgen om de voetbalclub te vermijden. Niet vanwege het sporten, maar vanwege alles eromheen: weddenschappen, reclames, gesprekken over winst en verlies. Juist daarom zijn ouders, scholen en sportclubs onmisbaar. Signalen zien. Doorvragen. Het gesprek openhouden.

Slimme verleiding met een vriendelijk gezicht
De avond maakte ook zichtbaar hoe geraffineerd de gokindustrie jongeren bereikt. Niet met het woord verslaving, maar met taal van succes. Speler. Winnaar. VIP. De beleving van controle, terwijl verlies de realiteit kan zijn. Ondertussen stromen de verliezen van weddenschappen en loterijen richting (top)sport, cultuur en goede doelen. Dat geeft de sector een vriendelijk gezicht en maakt de keerzijde minder zichtbaar. De schade speelt zich achter gesloten deuren af. Schulden die groeien. Gezinnen die onder druk staan. Jongeren die zich terugtrekken.

Amstelveen wil harten terugwinnen
Het raadsgesprek onderstreepte dat gemeenten niet machteloos zijn. Door partijen te verbinden, preventie te organiseren en hulp zichtbaar te maken, kan lokaal verschil worden gemaakt. VVD-raadslid Bas Zwart verwoordde het zo: “Als je ziet dat iets niet goed gaat, wil je daar iets aan doen. Dat geldt ook voor gokproblemen onder jongeren.” ChristenUnie-lijsttrekker Dianne Hoefakker sprak de ambitie uit om na de verkiezingen te werken aan een initiatiefvoorstel dat preventie en samenwerking versterkt. Niet pas reageren wanneer problemen escaleren, maar eerder signaleren en ondersteunen.

Amstelveen voorop in de strijd tegen gokschade
Amstelveen kan in de strijd tegen gokschade vooroplopen. Daarmee groeit ook de vraag hoe vanzelfsprekend gokreclame nog is in het straatbeeld, op sportvelden en in de online leefwereld van jongeren. Hoe help je jongeren stoppen, wanneer de verleiding overal zichtbaar blijft? De bijeenkomst eindigde met een vraag die nog lang zal nagalmen: blijven we accepteren dat jongeren dagelijks worden uitgenodigd om te gokken, of is het tijd dat Amstelveen de stap zet naar een stad zonder gokreclame?

Op papier leek het allemaal te kloppen. Een mooie carrière. Zakenreizen. Succes, zoals dat vaak wordt gedefinieerd. Maar van binnen begon het te wringen. Sander voelde steeds sterker dat hij bezig was met iets dat hem weinig zin gaf. “Ik begon me af te vragen of de ladder die ik aan het beklimmen was, wel tegen het goede huis stond. Aan welke organisaties en organisatiedoelstellingen wilde ik mijn tijd geven?” Op een dag besloot hij het roer om te gooien. Niet voorzichtig bijsturen, maar radicaal kiezen voor wat hij echt belangrijk vond.

Van carrière naar roeping
Vandaag werkt Sander in de fruitteelt. Geen businessclass, geen vergadertafels, geen targets. In de appelboomgaard ervaart hij wel de seizoenen. De aarde die ons voedsel geeft. Het fruit dat onder zijn ogen aan de bomen groeit. Het weer in al zijn vormen. Voeten in de aarde. “Ik heb zelden zo veel voldoening gevoeld.” Maar de overstap was ook spannend. Financieel een stap terug, maatschappelijke status overboord. Maar geen dag heeft hij spijt gehad. In de boomgaard werkt Sander samen met anderen aan een eerlijk product. “Met de globalisering van de economie is er ook veel druk op milieu- en arbeidsomstandigheden komen te staan. Daarom vind ik lokale voedselproductie zo waardevol.” “Maar de boer ervaart veel regeldruk om de kwaliteit van de natuur te herstellen. Tegelijkertijd is er concurrentie van fruit uit landen waar arbeids- en milieuregels nauwelijks gelden. Daarmee komt de boer in de knel.” Sander vindt het belangrijk dat er voor boeren een gelijk speelveld ontstaat waarbij alle producenten volgens dezelfde spelregels spelen, zoals eerlijke betaling van arbeid, toepassing van milieuregels, compensatie van milieuschade door transport en meer. Dat is belangrijk voor de consument, maar ook de boeren, arbeiders en bewoners van verre buitenlanden.

Werelddag van de Sociale Rechtvaardigheid
Op Werelddag van de Sociale Rechtvaardigheid staat Sander stil bij wat een rechtvaardige samenleving vraagt. Dat gaat om wetten en regels ten behoeve van eerlijke internationale
handel, maar ook van persoonlijke keuzes. “Sociale rechtvaardigheid zit niet alleen in beleid,” zegt hij. “Het zit ook in hoe wij leven, consumeren en werken.” Zijn eigen verhaal laat zien dat verandering mogelijk is. Dat het anders kan. En dat minder soms meer is.

Opstaan voor het goede
Voor Sander betekent Opstaan voor het goede durven loslaten wat status geeft, om te kiezen voor wat zin heeft. Voor werk dat bijdraagt aan een eerlijke wereld. Voor leven dat klopt, voor jezelf en voor anderen. “Het is geen ‘glamorous’ weg,” zegt hij. “Maar voor mij wel een goede.”

In een tijd waarin discussies snel verharden en mensen elkaar gemakkelijk voorbijlopen, klinkt de oproep van Internationale Doe Vriendelijk Dag bijna eenvoudig: wees vriendelijk. Voor Htay Tint is dat geen jaarlijkse actie, maar een manier van leven. Wie hem kent in Amstelveen, weet dat vriendelijkheid bij hem vanzelfsprekend is. Een glimlach, een helpende hand, even blijven staan als iemand hulp nodig heeft. Klein in gebaar, groot in betekenis.

Htay woont al lange tijd in Amstelveen. Zijn leven begon echter duizenden kilometers verderop, in Myanmar (Birma), waar hij opgroeide in een tijd van politieke onrust en geweld. Hij studeerde scheikunde en rechten, werkte als advocaat en raakte betrokken bij de studentenbeweging die zich verzette tegen de militaire dictatuur. Toen het leger de macht greep, moest hij vluchten. Vanuit Myanmar kwam hij terecht in Thailand, waar hij zich inzette voor gewonde studenten en vluchtelingen. Daar werd hij uiteindelijk gearresteerd, omdat hij al meer dan drie jaar zonder paspoort leefde. Die ervaring heeft hem diep gevormd. “Ik zet me ervoor in dat mensen in vrijheid en op een legale manier kunnen leven,” zegt hij. Vrijheid is voor hem geen abstract begrip, maar iets dat bescherming en verantwoordelijkheid vraagt. In mei 2001 kwam hij, op uitnodiging van de Nederlandse overheid, naar Nederland. In Amstelveen begon hij opnieuw. Niet zonder moeite, maar altijd met dezelfde overtuiging: mensen moeten als mens behandeld worden.

Internationale Doe Vriendelijk Dag draait om kleine gebaren. Een compliment, een luisterend oor, onverwachte hulp. Voor Htay zijn dat geen losse momenten. Het is hoe samenleven hoort te zijn. “Vriendelijkheid kost niets,” zegt hij vaak, “maar betekent alles voor iemand die zich alleen voelt.” Wie met hem optrekt, ziet hoe vanzelfsprekend dat voor hem is. Tijdens de campagne voor ChristenUnie Amstelveen helpt hij onvermoeibaar mee. Zijn kleine Canta, omgebouwd tot een rijdende ChristenUnie-auto, trekt overal in Amstelveen de aandacht. Maar net zo vanzelfsprekend helpt hij iemand die zijn telefoon is verloren, of stopt hij om een onbekende te helpen. Niet omdat het moet, maar omdat hij vindt dat mensen naar elkaar moeten omzien.

Wat veel Amstelveners niet weten, is dat Htay in Myanmar duizenden volgers heeft. Tijdens zware overstromingen begon hij vanuit Nederland weersvoorspellingen te delen, gebaseerd op online studies en meteorologische analyses. Zijn voorspellingen bleken opvallend nauwkeurig. Miljoenen mensen lazen zijn berichten, wetenschappers en hulporganisaties namen zijn inzichten over. In Myanmar werd hij daardoor een bekende naam. Zelf spreekt hij daar nauwelijks over. Als mensen hem bedanken, wijst hij omhoog. Naar zijn Hemelse Vader. Voor Htay is wat hij doet nooit zijn eigen verdienste. Die bescheidenheid tekent hem. Hij zoekt geen erkenning, maar wil trouw zijn in kleine dingen.

Zijn geloof vormt de rode draad in zijn leven. Niet als iets dat hij anderen oplegt, maar als bron van hoop en richting. Hij spreekt vaak over vrede, over samenleven tussen verschillende groepen en over het belang van waarheid en rechtvaardigheid. Ook vandaag blijft hij zich inzetten voor vrede in Myanmar en voor verbinding tussen mensen hier in Amstelveen. Binnen de ChristenUnie brengt hij een uniek perspectief mee. Hij weet uit eigen ervaring wat het betekent als vrijheid niet vanzelfsprekend is — en hoe belangrijk het is dat mensen elkaar blijven zien als medemens, ook wanneer verschillen groot zijn.

Voor Htay betekent Opstaan voor het goede niet luid spreken, maar trouw blijven. Vriendelijk blijven wanneer de wereld harder wordt. Blijven helpen, ook als niemand kijkt. Geloven dat kleine daden van goedheid verschil maken. Op Internationale Doe Vriendelijk Dag herinnert zijn verhaal ons eraan dat een samenleving niet begint bij beleid of grote woorden, maar bij hoe mensen elkaar dagelijks behandelen. Misschien is dat wel zijn eenvoudigste boodschap: wees vriendelijk vandaag. En morgen weer.

Op haar telefoon laat Dianne de website zien van een seksbedrijf in Amstelveen. Strak vormgegeven, overzichtelijk. Filters om te selecteren op leeftijd, haarkleur, haarlengte en cupmaat. Bekend van online shoppen. Alleen gaat het hier niet over schoenen of meubels. Het gaat over mensen. Over vrouwen. “Bijna iedereen aan wie ik dit laat zien, reageert gelaten,” zegt ze. Ja, zo werkt dat toch? Voor Dianne, lijsttrekker van de ChristenUnie in Amstelveen, is juist dát de schok. “Mijn hart huilt hiervan. Hoe zijn we dit normaal gaan vinden?” Het afgelopen jaar verdiepte zij zich intensief in het prostitutiebeleid van Amstelveen, gedreven door één fundamentele vraag: wie beschermen we eigenlijk en wie laten we los?

Achter de voordeur
Nederlanders zien zichzelf graag als geëmancipeerd. We verwerpen de machocultuur van figuren als Andrew Tate, investeren in veilige fietsroutes, hyperfelle straatverlichting en campagnes tegen geweld tegen vrouwen. Ook in Amstelveen. Terecht, zegt Dianne. Maar tegelijk ziet zij een hardnekkige blinde vlek: de prostitutie. “De ramen met neonverlichting zijn vrijwel verdwenen. Seksshops ook. Dat wekt de indruk dat sekswerk nauwelijks nog bestaat. Maar het tegendeel is waar. Het is verplaatst naar woningen en online platforms, achter voordeuren waar niemand kijkt.” Juist daar, zegt zij, schuilt het grootste risico. Niet op straat, niet in het licht, maar in de stilte.

Niet het oudste beroep, wel een van de gevaarlijkste
Prostitutie is niet het oudste beroep ter wereld (jager-verzamelaar was er echt eerder) maar wel een van de zwaarste en gevaarlijkste. Onderzoek na onderzoek laat zien dat geweld, uitbuiting en afhankelijkheid geen uitzonderingen zijn, maar structurele kenmerken. “Slavernij en kinderarbeid zijn ook lang genormaliseerd,” zegt Dianne. “Omdat het economisch handig was. Pas later begrepen we: beschaving betekent grenzen stellen. Mensen nooit reduceren tot een product. Ook niet in ruil voor geld. Niet alles wat wettelijk mag, is ook menselijk.” Wat haar raakt, is niet alleen het systeem, maar ook wat het met ónze blik doet. “In de Bijbel is waardigheid nooit afhankelijk van status, verleden of keuzes. God kijkt anders dan wij. Waar wij etiketten plakken, noemt Hij mensen bij naam. Waar wij wegkijken, ziet Hij.”

Lichaam als handelswaar
Die spanning werd voor Dianne scherp voelbaar in gesprekken met hulporganisaties. Online advertenties tonen lichamen als producten: selecteerbaar, vervangbaar, afrekenbaar. “Wij vinden uitbuiting van arbeidsmigranten in de champignonteelt terecht verschrikkelijk,” zegt ze. “Maar stel je voor dat die uitbuiting ook nog eens gepaard gaat met structurele seksuele beschikbaarheid. Dat je uit je lichaam moet treden om het vol te houden. Dat je
plezier moet veinzen om te overleven. Dat is onmenselijk.” En toch, zegt ze, kijken we liever weg. “We zijn terecht verontwaardigd als vrouwen op straat iets wordt aangedaan. Maar achter de voordeur, waar macht, geld en afhankelijkheid samenkomen, zijn de risico’s op misbruik en verkrachting vele malen groter. Dáár laten we het donker.” Waar wij reduceren tot functie of product, blijft voor God altijd een mens over: gekend en geliefd. “Wie gelooft dat ieder mens door God bij naam gekend is,” zegt Dianne, “kan niet onverschillig blijven tegenover systemen die mensen ontmenselijken.” Voor haar is dat geen vroom principe, maar een politieke opdracht: zichtbaar maken wie onzichtbaar dreigt te worden en blijven zeggen dat niemand samenvalt met wat hem of haar is aangedaan.

Rachab en het scharlaken koord
In haar denken laat Dianne zich inspireren door het Bijbelse verhaal van Rachab, een vrouw die leeft van prostitutie in Jericho. “In dat verhaal begint God niet met veroordeling,” zegt
ze. “Maar met bescherming. Rachab krijgt geen morele preek. Ze krijgt veiligheid. En ze hangt een scharlaken koord uit haar raam: een teken dat hier iemand woont die gezien moet worden.” Voor Dianne is dat beeld pijnlijk actueel. “Wat verborgen blijft, blijft onbeschermd. Stilte beschermt nooit het slachtoffer, alleen het systeem.”

Echte emancipatie
Dat Dianne dit thema agendeert vanuit de ChristenUnie roept soms verbazing op. De partij zou ouderwets zijn, vrouwonvriendelijk zelfs. “Dat beeld klopt simpelweg niet,” zegt ze. “De ChristenUnie is een van de meest vrouwelijke partijen van Nederland. Geen partij in Nederland waar zoveel sleutelposities worden bekleed door vrouwen, lokaal en landelijk. Zonder quota. Omdat vrouwen hier opstaan, vertrouwen krijgen en verantwoordelijkheid nemen.” Voor Dianne is emancipatie geen kwestie van alles tot markt verklaren. “Echte emancipatie vraagt dat je machtsverschillen durft te benoemen. Dat je grenzen stelt wanneer de vrijheid van de één structureel ten koste gaat van de ander.” “Ik kom niet op voor een braaf christelijk plaatje,” zegt ze. “Ik kom op voor vrijheid. Vrijheid die beschermt.”

Dag van de Betaalde Liefde
In de gemeenteraad werkte Dianne aan een motie die scherper kijkt naar bescherming, signalering en ondersteuning van mensen in de prostitutie. “Het gaat mij steeds om die ene vraag: wie betaalt hier eigenlijk de prijs?” Op 15 februari, de Dag van de Betaalde Liefde, wordt opnieuw gezegd dat sekswerk een vak is om trots op te zijn. Dianne kiest ervoor die dag anders te markeren. Niet door mensen te veroordelen, maar door het systeem ter discussie te stellen. “Betaalde liefde is geen liefde,” zegt ze. “Liefde veronderstelt gelijkwaardigheid. En zolang die ontbreekt, moeten we eerlijk zijn.” Haar hoop is dat Amstelveen een stad wordt die niet alleen goed verlicht is aan de buitenkant, maar ook bereid is licht te laten schijnen op wat zich in het donker afspeelt. Niet wegkijken. Maar omzien. Dat is opstaan voor het goede.

Al bijna 55 jaar gaan Henk en Anneke samen door het leven. Jaren van opvoeden, werken, loslaten en opnieuw vasthouden. Met kinderen, kleinkinderen en een verbondenheid die niet vanzelfsprekend is, maar gegroeid. “Liefde is geen toeval,” zeggen ze. “Het is iets wat je blijft kiezen. Elke dag opnieuw.”

Liefde met een fundament
In hun leven speelt het geloof een dragende rol. Jezus is voor hen een levende bron van vertrouwen, richting en hoop. Dat geloof is zichtbaar in hoe ze leven. In hoe ze keuzes maken. In hoe ze ruimte geven aan anderen. Jaren geleden baden ze om een huis. Niet zomaar een plek om te wonen, maar een plek om te delen. Toen ze onverwacht de kans kregen hun huidige woning te kopen, voelde dat als een geschenk en een opdracht. “Dit huis is ons toevertrouwd,” zeggen ze. “En wat je ontvangt, mag je doorgeven.”

Een huis waar je mag binnenkomen
Hun huis is zelden leeg. Familie, vrienden, kerkgenoten, logees en soms mensen die nergens anders terechtkunnen, schuiven aan. Niet omdat alles altijd perfect loopt, maar vanuit een diepe overtuiging: samen draag je het leven. “Als iemand voor je deur staat,” zeggen ze, “dan sta je er.” Liefde krijgt bij hen handen en voeten. In nabijheid. In tijd. In een extra bord aan tafel.

Investeren vóórdat het schuurt
Vanuit diezelfde overtuiging organiseren zij in hun huis de Marriage Course. Geen relatietherapie, of laatste redmiddel wanneer het al misgaat. Integendeel. Marriage Courses worden op veel plekken in Nederland laagdrempelig aangeboden, investeren terwijl de relatie nog goed is. Tijdens de avonden verandert hun woonkamer in een intiem, gastvrij woonkamerrestaurant. Stellen eten samen, nemen afstand van de drukte van alle dag en krijgen herkenbare thema’s aangereikt: communicatie, verwachtingen, conflicten, intimiteit en vergeving. Er wordt niets plenair gedeeld. Alles gebeurt in vertrouwen, tussen twee mensen. Henk en Anneke hun ervaring is helder: sterke relaties groeien niet vanzelf. Ze vragen aandacht, onderhoud en de bereidheid om stil te staan. Niet pas als het misgaat, maar juist daarvoor.

Relaties doen ertoe
De ChristenUnie ziet dat relaties niet alleen privé zijn. Wanneer relaties onder druk komen te staan, raakt dat de kinderen, wonen, zorg en welzijn mee. Daarom pleit ChristenUnie Amstelveen voor ruimte voor preventieve, laagdrempelige relatie-ondersteuning. Niet belerend, niet verplicht, maar wel ruim beschikbaar. “Als relaties bloeien,” zeggen Henk en Anneke, “dan bloeien mensen. En dan bloeit de samenleving mee.”

Liefde die blijft
Op Valentijnsdag vieren zij geen romantisch ideaal, maar een liefde die blijft. Liefde die groeit door vallen en opstaan. Door vergeving. Door tijd maken. Door samen blijven kiezen. Hun leven laat zien wat het betekent als liefde een hart krijgt dat klopt op iets groters dan jezelf, als je durft te bouwen op trouw, vertrouwen en genade. Voor Henk en Anneke betekent Opstaan voor het goede: hun huis openstellen, relaties voeden en hoop doorgeven. Met een gedekte tafel, aandacht en tijd. Hun verhaal herinnert ons eraan dat liefde onderhoud vraagt, dat open huizen gemeenschappen bouwen en dat investeren in relaties misschien wel één van de meest sociale keuzes is die je kunt maken.

De energietransitie begint niet in Den Haag of op papier, maar aan de keukentafel. In huizen waar mensen zich afvragen: wat kan ik doen? En hoe dan? Johan woont in een gewone rijtjeswoning in Amstelveen, gebouwd in 1984. Geen perfect geïsoleerd nieuwbouwhuis dus, maar een woning waarin je als bewoner stap voor stap zoekt naar verbetering. En precies dáár, zegt Johan, moet verduurzaming beginnen. “Ik wil best bijdragen, maar het moet wel te doen zijn. Begrijpelijk. En betaalbaar.”

De energietransitie begint thuis
Voor Johan gaat duurzaamheid niet over grote woorden of snelle deadlines, maar over keuzes in het dagelijks leven. Minder verspillen. Slimmer verwarmen. Praktische maatregelen nemen die samen verschil maken. Zijn huis is al geïsoleerd en voorzien van dubbel glas, volgens de normen van toen. Geen slecht vertrekpunt, maar ook geen eindstation. Verduurzamen betekent voor Johan: leren van anderen. Delen wat werkt. Niet alles zelf hoeven uitvinden. “Als je ziet hoeveel woningen in een wijk op elkaar lijken,” zegt hij, “dan zou het helpen als ervaringen en inzichten meer gedeeld worden. Dan wordt het voor veel mensen overzichtelijker.”

Niemand buitenspel
Wat Johan belangrijk vindt, is dat verduurzamen geen wedstrijd wordt. Niet iedereen heeft dezelfde financiële ruimte, kennis of gezondheid. “Als we willen dat iedereen mee kan doen,” zegt hij, “dan moeten we ook rekening houden met die verschillen. Niet alleen met de koplopers, maar juist met de grote middengroep.” Voor hem raakt dat aan rechtvaardigheid. Aan naast elkaar staan. Duurzaamheid mag geen luxe zijn voor wie het makkelijk kan betalen, maar moet bereikbaar blijven voor gewone huishoudens. Ook voor mensen in oudere woningen. Ook voor wie minder te besteden heeft, of afhankelijk is van een huurhuis.

Kleine stappen, grote betekenis
De winst zit voor Johan vaak in het kleine. Een beter afgestelde verwarming. Tochtstrips. Bewuster omgaan met energie. “Elke stap telt.” Warmetruiendag past daar goed bij. Even vertragen, genieten van genoeg. En samen. Voor Johan heeft dat ook iets geestelijks. Zorgvuldig omgaan met wat je is toevertrouwd. Niet vanuit angst of dwang, maar vanuit verantwoordelijkheid en hoop.

Opstaan voor het goede
Voor Johan betekent Opstaan voor het goede dat we de energietransitie menselijk houden. Dat we ruimte laten om te leren, om te groeien en om elkaar mee te nemen. Dat we niet alleen kijken naar doelen, maar naar mensen en hun dagelijks leven. “In mijn huis,” zegt hij, “maar ook in onze stad.”