Aalsmeer – Het helpt jongeren met een hulpvraag soms onvoldoende als je ze enkel wijst op een plek waar ze stage kunnen lopen. Zo kan bijvoorbeeld het letterlijk even ‘meefietsen’ met de jongere richting een stageplek precies het verschil maken om de drempel te verkleinen. Het verschil tussen wél of geen toekomstperspectief. Tussen actief meedoen, of tussen wal en schip belanden. En het verschil tussen nu kortstondig intensief begeleiden en veel zwaardere en duurdere hulptrajecten in de toekomst.
Robert is Intensief Trajectbegeleider bij de gemeente Aalsmeer. Zijn functietitel dekt maar deels de lading van wat hij doet. Het klinkt wellicht als de functie van bewaker van ambtelijke processen binnen de gemeente, maar dat is het allerminst. Robert luistert, voelt en onderzoekt wat een individuele jongere met een hulpvraag nu precies nodig heeft. “Ik zit dicht op de huid van de jongere en ben altijd bereikbaar”, zegt Robert in gesprek met wethouder jeugdzaken Bart Kabout. De wethouder wil graag van de trajectbegeleider zelf weten wat hij zoal doet in zijn dagelijks werk en heeft Robert uitgenodigd op zijn kantoor in het raadhuis. Samen met de 23-jarige Daniëlle die intensief door Robert wordt begeleid.
“Robert heeft mij vertrouwen gegeven”, begint Daniëlle. “Het liep thuis een periode wat lastiger en op school en werk ging het moeizaam. Met kleine praktische stappen en praktische tips heeft Robert mij letterlijk en figuurlijk richting gegeven. Het feit dat hij ook buiten kantooruren voor mij bereikbaar is als ik het even niet meer weet, maakt dat ik focus kan houden op mijn doelen.”
Begeleiden
De intensieve ondersteuning voor jongeren (tot 23 jaar) is vooral gericht op begeleiding. De trajectbegeleiders staan nauw in contact met een gezin en er wordt toegewerkt naar een kansrijke (door)start in het leven van een jongere. Er wordt gebruik gemaakt van netwerken van de gezinnen zelf, die er vaak, ondanks dat gezinnen ze niet weten te benutten, wel blijken te zijn. Deze gerichte begeleiding bij praktische problematiek zorgt ervoor dat zwaardere hulpverleningstrajecten vaak niet of korter nodig blijken te zijn. In een context van stijgende kosten, groeiende wachtlijsten en steeds langere en zwaardere behandeltrajecten is dat een positieve ontwikkeling. “Ik wil jongeren die het lastig hebben begeleiden in hun moeilijke periode. Naar ze luisteren om precies te kunnen aanvoelen welke tools ze nodig hebben op welk moment”, zegt Robert. “Vooral ook om te voorkomen dat ze in zwaardere jeugdhulpverleningstrajecten terechtkomen”.
Contact en vertrouwen
De intensief trajectbegeleiders richten zich dus sterk op het zoeken naar -en het verstevigen van- hulpbronnen rondom de jongere. Contact maken en vertrouwen opbouwen staat centraal in hun begeleiding. Ze proberen toegankelijk en betrokken te zijn, goed aan te sluiten bij de leefwereld van de jongere en diens netwerk, en onderwerpen op een laagdrempelige en soms luchtige manier bespreekbaar te maken. Ze zoeken jongeren actief op en bewegen mee in hun leefomgeving. “Jongeren komen bij ons terecht via verschillende routes, bijvoorbeeld via het Sociaal Loket, het Sociaal team, wijkagenten of via de Jeugdconsulenten van de gemeente”, vertelt Robert. “Een traject duurt zo kort en zo lang als nodig is, gemiddeld ongeveer twee tot tweeënhalf jaar. In sommige situaties kan het korter zijn wanneer doelen sneller worden bereikt, maar er zijn ook trajecten die langer duren waarbij de intensiteit in de loop van de tijd afneemt.”
“Ik zit nu weer lekker in mijn vel”, zegt Daniëlle. “Het gaat goed in mijn werk en thuis is het opgeklaard. Maar het is wel fijn om te weten dat op de achtergrond Robert er is om af en toe nog mee te kunnen sparren.”
Gericht bijstaan
Voor wethouder jeugd Bart Kabout is deze gerichte aanpak met inzet van Intensief Trajectbegeleiders voor een beperkte groep jongeren één van de oplossingen om de ingewikkelde problematiek van alsmaar financieel uit de pas lopende jeugdzorg enigszins op te lossen. “Wat ik hier hoor, bevestigt voor een groot deel de visie die ik heb”, zegt de wethouder tijdens het gesprek. “Gericht en vroegtijdig bijstaan van jongeren met een hulpvraag lijkt heel ingrijpend en duur, maar het is vooral slim. Want kleine zetjes in de goede richting blijken op termijn hele grote stappen weg van zware hulpverleningstrajecten. En juist die laatste trajecten kosten de samenleving uiteindelijk het meest.”
Foto ter illustratie in verband met de privacy van de cliënte en de begeleider (gemeente Aalsmeer).
Het bericht Intensieve begeleiding van jongeren levert resultaat op verscheen eerst op Nieuwe Meerbode.