Lees weergave

Jac Lissone: de start van 125 jaar Lissone-Movig’s op Wester-Amstel

Op maandag 29 oktober 1900 kocht Jac Lissone de buitenplaats Wester-Amstel op een veiling in Frascati te Amsterdam. De buitenplaats werd omschreven als een ‘goed onderhouden HEERENHUIS annex Koetshuis, Stalling voor 3 paarden en Koetsierswoning, Moestuin, Bosch- en Weiland, tezamen groot 2 hectaren, 74 aren en 96 centiaren’. Hij had met 12.000 gulden het winnende bod. En daarmee maakte de familie Lissone haar entree op de toen bijna twee-en-een-halve eeuw oude buitenplaats. Nu, 125 jaar later, bestieren zijn nazaten deze nog steeds.

Wie was deze man, voluit Jacobus Philippus Johannes Franciscus geheten? Waar haalde hij zijn geld vandaan? Wat bewoog hem tot deze aankoop? En welke rol speelde zijn vrouw Catharina achter de schermen?

Al jong op eigen benen
Jacobus Lissone werd op 24 februari 1840 geboren in Rotterdam als oudste van vier kinderen. Zijn vader en grootvader Lissone waren Amsterdammer. Zijn overgrootvader was uit het Zwitsers-Italiaanse Bellinzona naar Amsterdam gekomen en werd in 1768 als burger (‘poorter’) ingeschreven, met als beroep koopman. Vermoedelijk handelde deze in zuidvruchten – sinaasappels, gekonfijte dadels enzovoort -, waarbij zijn Italiaanse contacten hem goed van pas kwamen.

Jacobus Phillipus Johannes Franciscus Lissone. Roepnaam Jac. (Archief stichting J.Ph.J.F. Lissone)
“Geboren te Rotterdam” Bron: wiewaswie.nl

Jac’s moeder, Cornelia Houtman, stierf toen hij zeven jaar oud was. Twee jaar eerder stierf zijn jongere broertje, zijn zusje volgde toen hij tien was. Zijn enige overgebleven broer zou hem op 25-jarige leeftijd ontvallen. Ongetwijfeld hebben deze gebeurtenissen hem gevormd.

Hij vertelde ooit aan zijn zoon Jacques dat hij vanaf zijn twaalfde in zijn eigen onderhoud had moeten voorzien. Waarschijnlijk ging hij in de leer bij zijn grootvader, in de handel van exotisch fruit. Uit advertenties blijkt dat hij als 20- en 21-jarige meermaals optrad als ‘huissier’ bij veilingen van failliete boedels. (Een ‘huissier’ was een soort van gerechtsdeurwaarder). Bij die boedels ging het telkens om exotisch fruit, zoals bijvoorbeeld geconfijte gember, een veelgevraagde delicatesse in die tijd.

“Huissier”, Nieuwe Rotterdamse Courant, 20/7/1861

Ondernemer en marketingtalent
Toen Jac 22 jaar was, werd hij samen met zijn vader en toen nog levende broer ingeschreven op een adres aan de Stadhouderskade. Vader hertrouwde. De katholieke Jac had inmiddels zelf een aanstaande echtgenote ontmoet, de Lutherse Catharina Schleger. Ze trouwden op 13 juli 1864 in Rotterdam en gingen in de havenstad wonen. Jac was weer terug in zijn geboorteplaats. Daar begon zijn eigen zaak, in exotische vruchten en delicatessen.

 

De jonge ondernemer onderkende de grote voordelen van naamsbekendheid en adverteren. Er is een veelvoud aan advertenties terug te vinden in kranten uit die tijd:

“Iemand een Macedoine?”, De Maasbode, 23-10-1873. Bron: Delpher.nl

Hij was creatief én klantgericht. Bij J.P. Lissone kon je 150 jaar geleden al een pakje terugsturen wanneer de inhoud niet naar ‘genoegen werd bevonden’. Destijds revolutionair, tegenwoordig gangbaar.

“Geld Terug!”, De Maasbode, 19-10-1873. Bron: Delpher.nl

Het ging het echtpaar Lissone goed. Ze kregen in Rotterdam vijf kinderen.

 

De ondernemende Jac breidde zijn handel in delicatessen uit met een bodedienst op London. Hij kwam reeds veelvuldig in London. Op de veel grotere Londense markt kocht hij exclusieve etenswaren in. Enkel de zeer gefortuneerden konden zich deze etenswaren permitteren. Diezelfde maatschappelijke bovenlaag bleek ook behoefte te hebben aan een betrouwbaar transport van kostbare goederen en waardepapieren naar Londen. Een dergelijke bodendienst bleek een gat in de markt. Tot de concurrentie van de Rijkspostpakkettendienst (nu: PostNL) kwam, verdiende hij hier goed geld mee.

“Geboren in de Stadt Amsteldam”, Algemeen Handelsblad, 21/9/1876

In 1874 verhuisde het gezin naar Amsterdam. Jacobus vestigde hier in 1876 een filiaal van zijn delicatessenhandel aan de Pijpenmarkt, nu deel van de Nieuwezijds Voorburgwal. Hij liet daarbij zijn creativiteit niet belemmeren door details over zijn geboorteplaats. Tussen alle bedrijvigheid door kreeg het echtpaar nog drie kinderen. Uiteindelijk zouden vijf van de acht een volwassen leeftijd bereiken. Reisbureau, bodendienst én gezin werden op de Singel gehuisvest.

 

De eerste gezelschapsreis
Jac kende Londen als zijn broekzak. Het was daarom niet gek dat hij zich in 1876 door een bevriend arts, dhr. Haksteen, liet overhalen om hem en een klein gezelschap te begeleiden bij een trip naar Londen. Op 24 mei vertrokken de twaalf reizigers met hun gids naar Engeland. Het reisje was een groot succes. Jac bleek een uitstekend organisator en een zeer onderhoudende reisleider. De handige adverteerder Jac liet de twaalf deelnemers via een advertentie in het Handelsblad en Het Nieuws van den Dag van 19 juli 1876, hun erkentelijkheid betuigden:

J.P. Lissone aan de Singel 159 in Amsterdam, circa 1890 (Archief: J.Ph.J.F.Lissone)
‘De ondergeteekenden, reisgenooten van Amsterdam naar Londen en terug, verklaren bij deze gaarne, dat de behandeling aan boord van het stoomschip “Maasstroom” en het aangenaam verblijf te Londen aller verwachting heeft overtroffen. Wij zijn meer dan tevreden. De Heer J.P. Lissone heeft met deze onderneming getoond waardig te zijn openlijk door ons aanbevolen te worden.’

Na dit succes organiseerde Jac meer gezelschapsreisjes naar Londen. Hij begeleidde ze allemaal zelf. De Wereldtentoonstelling van 1878 in Parijs was aanleiding om ook dáár reizen naar toe te organiseren. Het reisbureau Lissone begon vorm te krijgen. De eerste in Nederland, met enkel het Engelse Thomas Cook als voorbeeld in Europa.

“aartsvaderlijke rust” Nieuws van den Dag, 01-11-1894, Bron: Delpher.nl

Het aantal reizen en bestemmingen breidde gestaag uit. Met een reisje naar de Moezel, naar de Schotse Hooglanden, Zwitserland, Italië, Noorwegen en Amerika, om een paar te noemen. De populariteit van het reizen in een gezelschap nam toe. Daar had Jac zelf de hand in. Hij adverteerde volop en gaf lezingen door het hele land. Zo verleidde hij de tot dan toe honkvaste Nederlandse burgers.

 

Lissone werd een bekende naam bij de gegoede burgerij. Dames die niet de mogelijkheid hadden om zelfstandig te reizen, behoorde tot zijn belangrijkste doelgroep. Aan de deelnemers stelde hij wel eisen. Ze moesten hun goede humeur en wellevendheid meenemen. Onaangenaam gezelschap kon van de excursie worden verwijderd. Uiteraard met schadeloosstelling. Hij bleef klantgericht.

 

In 1887 begon hij te adverteren onder de naam ‘Lissone’s Touristen-Bureau’. Maar pas in 1891 was het bedrijf zo groot geworden, dat de bodendienst en delicatessenhandel aan de kant werden geschoven. Zijn vrouw, twee zonen en drie dochters gingen allemaal meehelpen. Om zijn niet-geëmancipeerde clientèle niet te verontrusten over de feminiene inbreng, werd de naam slechts gewijzigd in Lissone & Zoon. De taakverdeling was helder: vader en zoons waren de beminnelijke doch goed georganiseerde reisleiders. Vrouw Catharina en dochter Cornelia zorgden met hun zakelijk brein voor de financiële gezondheid van het bedrijf. Dochters Johanna en Catharina zorgden voor de billet-verkoop en gaven inlichtingen aan de cliënten . Ook verzorgden de Lissone- vrouwen de zakelijke correspondentie met alle buitenlandse hotels, scheepvaartmaatschappijen, spoorwegen, enzovoort. Daarbij – naarmate het bedrijf groeide – ondersteund door meer en meer medewerkers.

 

Schrijverstalent
Naast al het werk vond Jacobus nog tijd voor een andere activiteit: schrijven. Zo publiceerde hij in 1879 een novelle met de titel ‘Een nacht op de Noordzee’. Niet verrassend speelt dit een verhaal zich af te midden van een groep reizigers aan boord van een stoomschip naar Engeland. Jacobus beschrijft sociale verhoudingen met een milde spot. Zijn 19e -eeuwse gevoel voor humor klonk door in observaties als. ‘Bij mijn ziel! Ik heb in Londen bij madame Tussauds poppen gezien in wier trekken meer uitdrukking lag dan in die van den Brit.’ In 1896 publiceerde hij onder pseudoniem ‘Betsy van Amstel ‘Op reis met Betsy van Amstel’ en in 1897 ‘Een reisje naar het eiland Wight (via Londen) met de stoomvaartmaatschappij ‘Zeeland’’. Deze uitgaves waren nadrukkelijk gericht op vrouwelijke lezers, om hen tot het reizen te verleiden. Daarnaast schreef hij vele reisverhalen in het door hem zelf opgerichte tijdschrift ‘De Nederlandsche Tourist’.

Wester-Amstel
Het ging hem op zakelijk gebied voor de wind. Maar het duurde lang voordat hij zich grootvader mocht noemen. In 1898 werd zijn eerste en enige kleinkind geboren, Ludvig Emil Movig, zoon van dochter Cornelia en de Noorse rederszoon Severin Emil Movig. Jacobus was gek op de kleine jongen. Grootouders, ouders, de kleinzoon en twee ongehuwde dochters Johanna en Catharina woonden bij elkaar in het inmiddels krap bemeten huis Singel 163 te Amsterdam. Het werd tijd voor iets groters. Passend bij de status van de inmiddels zeer welgestelde familie. Vanzelfsprekend in een aangename lommerrijke omgeving.

Aankondiging veiling ‘Wester-Amstel’ in Verkooplokaal “Frascati” (bron: archief stichting J.Ph.J.F. Lissone)

Het was de tijd van de uittocht van gegoede Amsterdamse burgerij naar het Gooi en Kennemerland. De Lissone’s wilden wat anders. De hele familie werkte inmiddels in het reisbureau. De vrouwen moesten daarvoor dagelijks heen en weer naar het kantoor, eerst aan de Singel, later in de Leidsestraat en op de Dam. Hun oog viel op Wester-Amstel. Praktisch, want makkelijk per koets bereikbaar via de Amsteldijk. Maar ook met de nieuwe stoomvaartdienst. Die passeerde ieder kwartier Wester-Amstel, en hield op verzoek aan bij de steiger voor het huis.

 

Jacobus, bedreven in het veilingwezen, sloeg zijn slag op een onroerend goed veiling in “Frascati” aan de Nes in Amsterdam. Na de aankoop investeerde hij een vergelijkbaar bedrag in het opknappen van het huis en park. Zo werd de dicht-geslibde vijver met een schroef van Archimedes leeggepompt en met de hand weer uitgegraven. Er werd een bessentuin aangelegd, een stokrozenlaantje, en er werden nieuwe fruitbomen geplant. En er werd een theekoepel aangevoerd, per schuit.

 

Wester-Amstel werd een aanloopplek voor vrienden en familie van alle gezindten. Letterlijk. De spraakzame, katholieke Jac werd al snel dik bevriend met de protestante dominee van Ouderkerk. Die kwam graag na de zondagse dienst aanwaaien op Wester-Amstel. Officieel kwam hij langs voor de zielenzorg van de Lutherse Catherina. Dat hij direct met Jacobus en een goede fles in de tuinkamer dook, moest verborgen blijven in het sterk verzuilde Nederland.

Overlijden
Jac Lissone overleed op 28 oktober 1907 aan een hartaanval. Op Wester-Amstel. Hij voelde zich al enige weken onwel en was thuisgebleven. Hij had met een reisgezelschap naar Berlijn zullen afreizen. Zijn laatste reis ging per boot, over de Amstel naar Zorgvlied. Daar werd hij bijgezet in het katholieke graf wat hij reeds in 1888 had aangeschaft voor zijn op 22-jarige leeftijd overleden dochter Maria. Daar ligt hij nog steeds.

 

Het reisbureau ging verder. Eerst zelfstandig, onder leiding van dochter Cornelia en zoon Jacques. Na de eerste wereldoorlog fuseerde het tot Lissone-Lindeman. Uiteindelijk ging het op in TUI.

 

Wester-Amstel bleef tot heden in handen van zijn nazaten.

De Nederlandsche Toerist, uitgave 28/10/1907 (archief Stichting J.Ph.J.F. Lissone)

Door: Anja Lissone

The post Jac Lissone: de start van 125 jaar Lissone-Movig’s op Wester-Amstel appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Wester-Amstel verslingerd aan CROQUET

Vrijwilligers halen vooroorlogs balspel uit de vergetelheid

‘2nd Wester-Amstel Croquet Tournament’

al geprogrammeerd voor volgend jaar

ER KLINKT BESCHAAFD GEKLAP bij elke geslaagde alsook minder geslaagde shot. Het ‘1st Wester- Amstel Croquet Tournament’ is on its way’. Want we zijn natuurlijk wel ‘bilingual’ op deze oudste buitenplaats (1662) aan de Amstel. Samen met enkele bevrinde buitenplaatsen is hier in no time een affiniteit met het belegen balspel ontstaan. Een fanatieke groep vrijwillgers, onder leiding van de als-Brit-geboren Ben Silburn, heeft de Taxus Lawn geannexeerd en voor ons leken als no-go-area bestempeld. Hoe dit alles in zo’n korte tijd heeft kunnen gebeuren is anybody’s guess.

... De regels …
... Zo heurt het …
... Met zo weinig hulp van oom Ben ...
... En zo dus niet …
... Commentaar vanaf de bank …

But here we are. Ben heeft de grasmat tot het laatst met een nagelschaartje bewerkt en zijn zelfgemaakte en door ons leken in extenso geteste Cucumber Sandwiches en het curieuze drankje Pimm’s al klaargezet. Persoonlijk kom ik vooral voor dat laatste en ben ik mijn almost verplichte hoedje vergeten, maar daar ik hier The Press vertegenwoordig zit ik net als de rest op het puntje van mijn klapstoel en klap vrolijk mee.


Croquet komt mij voor als speciaal ontwikkeld voor de eigenaren van die Engelse landhuizen met te veel matig rokende schoorstenen. Vaak hebben ze een expat-achtergrond in The Dominions, vandaar het tropenwit van de outfits. Die bestaat voor de heren uit – lijkt mij – te warme tweed en linnen en frilly things in booties voor de dames. En allemaal met een hoedje… Let’s not forget the hats!


En daar komen de prettig zwiepende, veelal korstloze sandwiches! Ze hebben een soort blakende witheid die mij zo nu en dan bijzonder aanstaat. Maar die Pimm’s… staat de witte wijn al koud?

... The Home Front: klappers, zonnebaders, losers? …
... En om dit paaltje draai het allemaal …
... De welkom zwiepende sandwiches …

Het geklap krijgt inmiddels wat meer volume. Ik heb de spelregels vooraf niet ingezien om de sfeer ongefilterd te kunnen ondergaan. Nu blijkt dat we al in de tweede (of derde) helft zijn beland. Voor zover de deelnemers als paren zijn gekomen en daarna zijn gemixt, tekent zich nu toch wel de scheiding tussen een hoger echelon en de bankzitters af. Vooral de ‘losers’ beginnen zich met de leiding te bemoeien, maar Master Ben is correct en onverbiddelijk.

 

Waar het uitzetten van het parcours geruisloos door een groepje insiders is gepleegd gaat het bij de telling wat heftiger toe; iedereen blijkt de scores wel degelijk te hebben bijgehouden. Voor mij blijft het een ondoorgrondelijk geheel. Gelukkig is men het uiteindelijk helemaal eens en gaat de winnaar naar huis met een verzilverde suikerstrooier… ofwel de wisselbokaal.

 

Want het ‘2nd Wester-Amstel Croquet Tournament’ voor volgend jaar ligt al in de planning. Croquet is here to stay!

… De hoofdrolspelers vlnr: winnaar Wim Dröge van Huis Landfort, Master of Croquet Ben Silburn, prijsuitreiker Caroline Greve van buitenplaats Berg en Vaart, land- en gastheer Søren Ludvig Movig, finalisten Frits Roest en  Arjen Valstar, alledrie  van Wester-Amstel …

Tekst door: Ruud Vrielink
Foto’s door: Rinke van Zanden

The post Wester-Amstel verslingerd aan CROQUET appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Mijmeren en tekenen

Afgelopen zomer zat ik met mijn verjaardag gedwongen thuis vanwege een fikse hersenschudding. Een oude vriend kwam langs, en ik kreeg van hem een prachtige tekening cadeau. Tot mijn verbazing had hij deze gemaakt op Wester-Amstel, waar ik sinds vorig jaar als vrijwilliger in de tuin werk. Ik herkende de plek meteen: op het randje van het landgoed, bij het bankje waar je uitkijkt over de polder. Enorm verrast en vereerd door het mooie cadeau vond ik het ook heel bijzonder dat we, zonder dat ik het wist, allebei de rust en stilte van Wester-Amstel opzoeken om ons even te onttrekken aan de dagelijkse drukte en het stadsgedruis.

Tekening door Mari Stoel
Tekening door Mari Stoel

Mari Stoel (1978) kwam ik tegen in Haarlem toen ik een jaar of 17 was. Met een groep leeftijdsgenoten die allemaal creatief bezig waren richtten we een jongerenkunstcollectief op, genaamd ‘Buffer’. We organiseerden happenings en exposities, die we aankondigden op posters die we door de hele stad plakten. Met enige bravoure wilden we het wat tamme kunstklimaat in Haarlem opschudden, én een signaal afgeven naar de gemeente dat we behoefte hadden aan atelier- en presentatieruimtes.


Mari ging aan de Minerva Academie in Groningen studeren, gevolgd door een master aan de St. Joost School of Art & Design in Den Bosch. In 2013 was hij genomineerd voor de Koninklijke Prijs voor de Vrije Schilderkunst en in 2017 won hij de Gerrit van Houten Prijs. Naast de schilderkunst maakt hij gebruik van verschillende media, waaronder fotografie, installatie en textiel. Zijn werk wordt gekenmerkt door een spontane, speelse en tegelijk bedachtzame benadering, en heeft vaak een absurdistische ondertoon.

Tekening door Mari Stoel
Tekening door Mari Stoel

Mari: ‘Ik fiets veel en graag, als ik daar de tijd voor heb, en doe dan vaak een rondje Amstel, richting Ouderkerk en de Ronde Hoep.’ Omdat hij niet zomaar kan fietsen om het fietsen neemt hij altijd zijn tekengerei mee: oliepastel en tekenblok. ‘Als een excuus misschien, zodat ik niet met lege handen thuiskom. Zo is er een goede werk-gerelateerde reden om er op uit te trekken. Wester-Amstel was voor mij een ontdekking en een rustpunt om het gejaag van de stad te ontvluchten, te mogen mijmeren en mijn hoofd leeg te maken. Ik neem mij dan voor om wat te lezen, maar dat doe ik vaak niet eens. Voor me uitstaren is meer dan genoeg. Ik maak dan vaak een of twee tekeningen van het uitzicht dat het bankje mij biedt. Dit alles gebeurt ongedwongen, omdat ik niet aan het werk ben maar even vrij heb.’

 

U kunt meer van Mari’s kunst bekijken op zijn Instagram (@maristoel.landschap) of op zijn website (www.maristoel.nl).

Door: Fleur Poots

The post Mijmeren en tekenen appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Gouden letters, de kroon op een lustrum

U kunt ze niet missen: de vergulde letters ‘Wester-Amstel’ boven aan onze poort. Het is ons visite-kaartje sinds 1760. Toen werd de eerste houten poort vervangen door de huidige Rococco-poort. Haar zusje ‘Over-Amstel’ vindt u in de tuin van het Rijksmuseum. Zónder gouden letters.

Ons vonkelende visitekaartje bestaat uit bladgoud dat met tergend geduld is aangebracht op de onderliggende gietijzeren letters. Daarbij wordt er gelakt, gepatineerd en god-mag-weten-wat. Vervolgens slijt het verguldsel heel langzaam weg door weer en wind. Gemiddeld één keer per generatie moeten de letters opnieuw worden verguld. Dan is de 0,0001 mm dikke goudlaag grotendeels verdwenen en komt het onderliggende zwarte gietijzer weer te voorschijn.

Foto S.L. Movig: ‘Nieuwe gloed’

Het levert iedere keer gedoe op. Niet alleen kost het letterlijk goud, ook is het vinden van een bekwame vakman een uitdaging. De vraag naar dit soort werk is – laten we zeggen – niet uitbundig. En eenmaal gevonden is de kans klein dat een vakman in een paar decennia weer beschikbaar is.

Afbeelding: ‘tri-colore’: de drie fases van het vergulden

Het 125-jarig lustrum van de familie Lissone op Wester-Amstel gaf het zetje om de uitdaging weer aan te gaan. En tot onze verrassing vonden we – nou ja, onze vaste huisschilder – een ware verguldingsartiest. Het Parool wijdde zelfs een twee pagina’s groot artikel aan deze letterschilder. Met een beetje geluk kunnen we hem over dertig jaar wéér bellen. Kijkt u maar.

Foto S.L.Movig: Hogere letterkunde
Foto S.L.Movig: Martijn Krabman in actie
Meer weten over deze artiest?

Bezoek de website van Martijn.

Krabman Signs

Door: Søren Ludvig Movig

The post Gouden letters, de kroon op een lustrum appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Tuingroep op uitje naar Slot Zuylen

Nadat een aantal van ons in de ochtend nog in de – drassige – tuin had gewerkt, gingen we op donderdag 18 september richting Oud Zuilen voor een uitje, ons aangeboden door de Vrienden van Wester-Amstel.

Foto: De tuingroep van Wester-Amstel staat klaar om op ontdekkingstocht te gaan!

We kregen een rondleiding door de tuinen van Slot Zuylen, die begon in de moestuin. Net als op Wester-Amstel is deze normaal gesproken niet toegankelijk voor bezoekers. De tuinvrijwilligers waren helaas net naar huis, anders hadden we nog wat informatie uit kunnen wisselen. De moestuin heeft een grote kas en zeer oude kweekbakken. We zagen hier onder andere prachtige roze kattenstaarten, kleine leifruitboompjes en orkaboontjes. Een groot deel van de productie uit de moestuin wordt in het menu van het museumcafé verwerkt.

Foto: Er is zoveel te zien!

Het kasteel, dat zijn oorsprong heeft in 1250, is halverwege de 18de-eeuw grondig verbouwd en kreeg naar de heersende mode van die tijd een classicistische gevel. De symmetrie werd voortgezet in de tuinen ernaast, waar de boomgaarden met hoogstamfruit in gelijke vakken zijn aangelegd, ingekaderd tussen dubbele buxushaagjes. Erachter ligt een 120 meter lange slangenmuur. In de kronkels van de muur ontstaat een microklimaat waar warmte langer wordt vastgehouden, een uitstekende plek voor bijvoorbeeld vijgenbomen.

Er kwamen leuke weetjes voorbij, zoals de Latijnse naam voor vrouwenmantel: Alchemilla. Door de alchemisten werden de dauwdruppels op het blad vroeger gezien als het meest zuivere water, dat werd gebruikt om elixers te brouwen.

 

Na koffie en taart in het koetshuis hadden we nog even tijd om een ronde door het kasteel te maken, alvorens weer naar huis te keren. Het was een heerlijke middag!

Foto: Dat is nog eens een uitzicht!
Foto: Kansenboom (Clerodendrum trichotomum)

Door: Fleur Poots

The post Tuingroep op uitje naar Slot Zuylen appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Achter de schermen (herfst 2025)

Op zoek naar de nieuwe Herma!

We zitten inmiddels midden in ons vierde seizoen van onze succesvolle concert-reeks Jazz-Op-Wester-Amstel. De kaartjes voor het 7 december concert met Ineke Vandoorn & Marc van Vugt zijn waarschijnlijk nét op. Of nét niet. U kent hopelijk de weg naar ‘www.ticketkantoor.nl/shop/westeramstel’ voor het kopen van een ticket

Ook dit vierde seizoen, dat loopt tot en met juni 2026, komt weer tot stand dankzij al onze vrijwilligers, en in het bijzonder door het powerkoppel Fleurine en Herma. Met Fleurine op de bühne, haar natuurlijke habitat. En Herma als motor achter de schermen. Herma is onze soms wel en soms niet-zichtbare spin in het web, die zorgt dat ieder concert organisatorisch vlekkeloos verloopt. Onze niet te missen vrouw achter de schermen. We moesten dan ook even slikken toen Herma ons vertelde na dit seizoen te stoppen als concert-organisator. Vandaar deze aankondiging: we zoeken een nieuwe Herma!

Welke schoenen moeten worden gevuld?
Onze concert-organisator is de motor achter onze Jazz-Op-Wester-Amstel concerten. Zij zorgt er voor dat alles op rolletjes verloopt. Zij overziet de financiën, de publiciteit, de ticketverkoop en de ontvangst van bezoekers. Ze neemt samen met Fleurine besluiten over de line-up van de door Fleurine aangebrachte artiesten. Ze werkt nauw samen met de rest van het hechte team van vrijwilligers, en zorgt – waar nodig – voor versterking. Ze schakelt met het bestuur van de vrienden. Ze geniet met volle teugen iedere keer van een geweldig concert! En zij kan natuurlijk ook een hij zijn.

We verwachten dat een organisator enige ervaring heeft in de organisatie van kleinschalige evenementen en in het samenwerken met vrijwilligers. Het tijdsbeslag is gemiddeld één a anderhalve dag per maand gedurende 9 maanden per jaar. Startdatum is bij voorkeur dit voorjaar, zodat Herma’s opvolger een paar maanden mee kan draaien om meedraaien de fijne kneepjes te leren.

“Hoe ziet de nieuwe Herma eruit?”
(Schilderij Gerd Arntz ‘Drei Figuren’, 1931)

Kent u iemand, bent u zelf geïnteresseerd of wilt u meer weten? Laat het ons weten. Dat kan via een mailtje naar onze voorzitter Søren Movig, te bereiken via ‘voorzitter@wester-amstel.nl’. Of nog makkelijker: kom naar het komende concert! En praat met Herma en Fleurine. Uw toegangskaartje, dat regelen we dan wel.

DoorSøren Ludvig Movig

The post Achter de schermen (herfst 2025) appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Start nieuw jazzseizoen bij Wester-Amstel! (2025/2026)

Het is nog warm buiten, de zon schijnt overvloedig en de tuin staat nog te stralen. De zomer lijkt nog lang niet voorbij, en toch ……… Het kriebelt weer: oktober komt er langzaam maar zeker aan en dat betekent dat we ons kunnen verheugen op de start van een nieuw seizoen Zondagmiddag Jazz op Wester-Amstel. Heerlijk om naar uit te kijken: nieuwe jazzconcerten, gegeven door prachtige jazzmusici.

 

  •  5 oktober 2025: Mirjam van Dam
  • 2 november 2025: Masha Bijlsma
  • 7 december 2025: Ineke Vandoorn & Marc van Vugt
  • 1 februari 2026: Monique de Adelhart Toorop
  • 1 maart 2026: Petra de Winter Chabliz
  • 5 april 2026: Fleurine & friends
  • 7 juni 2026: Jong talent

Jazz op Wester-Amstel: Mirjam van Dam (5 oktober 2025)

We zijn ontzettend blij dat Mirjam van Dam dit jaar op 5 oktober de aftrap doet. Mirjam is een bevlogen zangeres en dirigent. Na haar studie zong zij in verschillende theater-, jazz-, bigband- en andere ensembles. Zo toerde zij met Laura Fygi door Nederland en Azië, maakte een muziekvoorstelling over het leven van Ella Fitzgerald en maakte zij met Jetta Starreveld en Monique de Adelhardt Toorop twee voorstellingen over muziek tijdens de Tweede Wereldoorlog: Door de Nacht klinkt een Lied en Hoor de Vrouwen Zingen. Mirjam is vaste zangeres bij The Happy Feet Orchestra en The Jewish Jazz Band en zingt met vocal group Four Voices. Haar album ‘Luister eens’ is met veel complimenten ontvangen. Op dit album (samen met pianist Lex Jasper) zingt zij Nederlandstalige jazzstandards. Frits Spits roemde het al: Wat goed is blijft goed. Op 5 oktober aanstaande laat Mirjam ons horen dat dit geen loze kreten zijn!

 

Koop nu uw tickets
Wilt u ook genieten van dit bijzondere concert? Kom vooral! Kaarten zijn – zoals altijd – te bestellen via ticketkantoor.nl/shop/westeramstel.

Expositie schilderijen Bil Admiraal
Even als vorig jaar proberen we naast de muziek op de eerste zondagmiddag van de maand ook aandacht te schenken aan andere vormen van kunst. Op 5 oktober zijn dat de schilderijen van Bill Admiraal. Over zijn schilderijen zegt hij het volgende:

Schilderen doe ik om mezelf te ontdekken. Soms ook om iets vast te houden. Ik kan nergens zitten zonder naar mijn omgeving te kijken of zonder mensen te observeren en op zoek te gaan naar wat hen uniek maakt. Soms lig ik wakker omdat ik iets in mijn hoofd aan het schilderen ben.

 

Een voorbeeld daarvan is Sunbathing. Ik bedacht dit schilderij toen ik een foto zag van drie vrouwen op het plein van de Hemelse Vrede. Ik moest ze naar mijn eigen wereld brengen. Dat is wat schilderen ook met je doet: je creëert je eigen wereld en wat de toeschouwer ervan maakt blijft altijd een verrassing’.

Het seizoen 2025 – 2026 belooft weer een geweldig muzikaal evenement te worden. We kijken daarom – ondanks de nog heerlijke zonnige dagen – zeer uit naar oktober 2025 en hopen u daar weer te mogen ontmoeten.

 

Op 2 november 2025 speelt Masha Bijlsma Band op Wester-Amstel en op 7 december verwelkomen we Ineke vandoorn en Marc Van Vught.

 

Traditiegetrouw sluiten we in januari even de deuren bij Wester-Amstel en zal er dan dus geen concert zijn, maar in februari 2026 is iedereen weer welkom. Op 2 februari ontvangen we dan Fleurine laat ons op 6 april dan weer genieten van haar prachtige stem terwijl in juni Damien Mehldau het jazzseizoen op Wester-Amstel uitblaast. In mei hebben we een kleine onderbreking omdat dan – zo is de ervaring – veel mensen met vakantie zijn.

Bent u ook enthousiast? Zet alle data alvast in uw agenda!! Tickets zijn een maand voorafgaand aan het concert te verkrijgen via ticketkantoor.nl/shop/westeramstel. De prijs van een regulier toegangsbewijs bedraagt €22,50, maar u weet: als u Vriend wordt van Wester-Amstel betaalt u slechts €17,50. Op die manier heeft u uw lidmaatschap van de Vrienden van Wester-Amstel ad € 12,50 per jaar snel verdiend. Veel Vrienden gingen u reeds voor, doet u ook mee?

Door: Herma De Heer

The post Start nieuw jazzseizoen bij Wester-Amstel! (2025/2026) appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Brieven, bomen en beloftes – Het leven van Cornelia Lissone op Wester-Amstel

Cornelia Maria Lissone. Een naam die nauwelijks nog klinkt, maar zonder wie Wester-Amstel niet had bestaan zoals het nu is. Ze leidde in stilte het eerste Nederlandse reisbureau, maar in de geschiedenisboeken ontbreekt haar naam. Wie was deze vrouw?

Een vroege roeping
Cornelia Maria Lissone werd op 14 augustus 1871 geboren in Delfshaven als dochter van Catherina Schlegers en Jacobus Lissone. Jacobus Lissone, die ooit een reisje naar Londen organiseerde als gunst voor een vriend, zag dit uitgroeien tot een wervelende onderneming: Lissone & Zoon, het eerste Nederlandse reisbureau ooit.

 

Al vroeg draaide Cornelia mee in de zaak van haar vader, samen met haar moeder, broers Jacques en Franciscus, en haar zus Johanna. Het was een hecht familiebedrijf. Haar moeder verzorgde de administratie en financiën, en vermoed wordt dat Cornelia als jonge vrouw dezelfde taken op zich nam: ze hield toezicht op de inkomsten en uitgaven. Later werd ze ingewijd in de verkoop van reizen.

 

Tegen de stroom in
Wat velen niet weten, en wat ook niet terug te vinden is in boeken of artikelen, is dat na het overlijden van hun vader in 1907 niet de oudste zoon Jacques, maar Cornelia het bedrijf overnam: zij werd directrice van het eerste reisbureau van Nederland.

Fotograaf Koene & Büttinghausen: Cornelia Movig-Lissone (+/- 1898)

Een vrouw als directrice van een bedrijf? Dat zag je nauwelijks in die tijd, maar Cornelia trotseerde met liefde vele regels en vooroordelen. En daar waren er nogal wat van.


In Cornelia’s tijd werkten alleen vrouwen uit de lagere klassen, puur uit noodzaak, als onderwijzeres, telefoniste, naaister of fabrieksarbeider. Behoorde je tot de midden- of hogere klasse zoals Cornelia? Dan stond betaald werk gelijk aan armoede en schaamte. Bovendien bekleedden alleen mannen hoge posities. Een vrouw als directrice was onvoorstelbaar en daarom bleef het geheim. “Lissone & Dochter” zou klanten hebben afgeschrikt. Een vrouw aan het roer kon immers alleen maar misgaan.

Prentbriefkaart: Lissone’s ‘rode gevaarte’ (1914)

Reizen voor iedereen
De praktijk was anders. Onder leiding van Cornelia groeide en bloeide het bedrijf. Ze had creatieve ideeën. Zo gaf zij opdracht aan de Spijker-autofabriek om een grote auto te bouwen waarmee een groep mensen kon reizen. Spijker kroop achter zijn tekentafel en in 1914 werd ‘Het Rode Gevaarte’ geboren: de eerste touringcar van Nederland. Tochtjes naar bollenvelden en kersenboomgaarden werden razend populair; mensen stonden in de rij.

Ook solo reizen voor vrouwen – eveneens ongebruikelijk – werden mogelijk gemaakt door Lissone & Zoon. Vrouwen mochten in die tijd nauwelijks zonder gezelschap de deur uit, laat staan alleen reizen. Toch wist het bedrijf klanten te overtuigen: onder hun leiding zouden de reizen niet te zwaar zijn, en er werd bescherming geboden. Op foto’s uit die tijd is te zien dat veel buitenlandse reizen bestonden uit groepjes vrouwen.

Liefde en strijd
Niet dat het Cornelia allemaal kwam aanwaaien. Ze moest vechten voor wat ze wilde, en vechten deed ze.

 

In 1897 werd ze tijdens een reis naar het noorden verliefd op Severin Ludvig Movig. Severin, een Noor en zoon van een scheepsreder. Hij begeleidde voor Lissone & Zoon reisgezelschappen in Noorwegen. Ze wilden trouwen, maar Cornelia’s ouders wilden er niets van weten. Zou Cornelia trouwen, dan zou ze volgens de wet handelingsonbekwaam worden, en zou haar man de leiding over het bedrijf krijgen. Dat moest worden voorkomen. Ze verhinderden het huwelijk door een stuiting.


Maar Cornelia legde zich er niet bij neer. Het paar zette door en enkele maanden later bleek Cornelia zwanger te zijn van haar eerste (en enige) kind, Ludvig Emil Movig. Daarmee zette ze haar ouders voor het blok die niet anders konden dan zwichten.

Maar daarmee waren de problemen niet opgelost. Severin mocht niet de baas van het succesvolle Lissone & Zoon worden. Cornelia moest dus onder de wettelijke beperkingen uit zien te komen. Na speurwerk vond de familie een uitweg in het Burgerlijk Wetboek van 1837: daarin stond één uitzondering op de regel van handelingsonbekwaamheid – de positie van openbare koopvrouw. Als Cornelia zich liet inschrijven als openbare koopvrouw, mocht zij zelfstandig rechtshandelingen blijven verrichten.

Ze kreeg het voor elkaar. In 1898 stond Cornelia hoogzwanger voor het altaar en zette haar werkzaamheden in het bedrijf van haar vader voort als openbare koopvrouw. Daarmee was ze de absolute uitzondering op de regels van haar tijd.

Fotograaf Jacques Lissone: Cornelia en zoon Ludvig Emil voor de poort van Wester-Amstel (circa 1903)

Die speciale positie leverde haar niet alleen voordelen op. Johanna Lissone, zonder geluk in de liefde en zonder de bijzondere status van Cornelia, keek met afgunst naar het succes van haar zus. Die jaloezie zou haar uiteindelijk tot een vreselijke daad aanzetten.

 

Nieuwe tijden, oude pijn
Ondanks de gewonnen strijd kon Severin Ludvig niet aarden in Nederland. Hij keerde in 1902 terug naar Noorwegen. Sommigen beweerden dat het vanwege zijn astma was, anderen dat hij een dependance van het reisbureau zou starten. Zeker is dat de slechte verstandhouding met Cornelia’s broers en zus Johanna een rol speelde. Cornelia schreef hem brieven, maar toen ze geen antwoord kreeg, gaf ze het op.

 

Jaren gingen voorbij. Haar vader overleed, zij nam de zaak over, en het ene succes volgde het andere op – tot de Eerste Wereldoorlog uitbrak. Er volgden magere jaren. In 1921 werd het reisbureau samengevoegd met Lindeman en in de tweede helft van de jaren twintig volledig verkocht. Cornelia droeg de leiding over en richtte zich op Wester-Amstel, de buitenplaats waar zij, haar moeder en haar zussen Johanna en Catherina sinds 1901 woonden.

Fotograaf Koene & Büttinghausen: Cornelia, Johanna en Catharina Lissone (+/- 1898)

De prijs van behoud
Ze was verknocht aan het huis. Tijdens de oorlogsjaren had Wester-Amstel voor hen gezorgd: in een tijd van schaarste beschikten zij over iets wat zeldzaam en gewild was – hout. De vele bomen in het park rond het huis waren goud waard en dankzij dat hout stonden er ’s avonds vlees en aardappelen op tafel. Maar, zo schreef zij in haar eerste brief na de oorlog aan haar zoon, de laanbomen bleven behouden.


Wester-Amstel moest behouden blijven voor de familie. Bovenal wilde Cornelia dat haar zoon, het enige kleinkind van haar vader, het zou erven. Daarom besloot ze haar broers en zussen voor hun erfdeel van Wester-Amstel uit te kopen.


Het was een kostbare beslissing. Door de grote hap uit haar vermogen kon ze haar zoon, die inmiddels met zijn vrouw naar Indië was verhuisd, niet bezoeken. Hun contact beperkte zich tot brieven. Brieven die ze elkaar trouw bleven schrijven, week in week uit, jaar na jaar. Tot ze elkaar in 1947, ruim twee decennia later, weer in de ogen konden kijken toen Ludvig definitief terugkeerde naar Nederland.

Een gestolen verleden
In het oorlogsjaar 1944 overleed Johanna, de jongere zus van Cornelia. Toen Cornelia haar spullen opruimde, deed ze een vreselijke ontdekking: in een geheime lade van Johanna’s bureau vond ze een stapel brieven. Brieven van haar man Severin, geschreven als antwoord op haar eigen berichten – Johanna had ze onderschept en verzwegen. Jarenlang.


Cornelia hervatte in 1945 daarop de correspondentie met haar man en bezocht hem in 1948 in Noorwegen. De liefde bloeide weer op. Op de vraag van Severin waarom ze gestopt was met schrijven kon zij slechts zwijgen.

Fotograaf onbekend: Cornelia achter buro (+/-1895)

Terugkeer en afscheid
Ondanks haar hereniging met haar man keerde Cornelia terug naar haar geliefde Wester-Amstel. Daar bleef ze tot haar dood in 1955 wonen. Tot het laatste moment hield ze vast aan haar doel: Wester-Amstel moest in de familie blijven. Op haar sterfbed liet ze haar zoon Ludvig beloven dat hij hetzelfde zou doen. Hij hield woord.


Cornelia Maria Lissone. Een bijzondere en sterke vrouw, die wist wat ze wilde en vasthield aan haar doelen. Zij stond voor het behoud van Wester-Amstel en gaf het door aan haar enige nakomeling. Daardoor bleef Wester-Amstel niet alleen voor de familie behouden, maar is het nu ook toegankelijk voor u, als bezoeker.

 

Door: Karen Netscher

The post Brieven, bomen en beloftes – Het leven van Cornelia Lissone op Wester-Amstel appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Het heeft Zijne Majesteit behaagd

Het valse voorwendselen circus draaide weer volop. Onze vrijwilliger Bill Admiraal werd op vrijdag 25 april naar het Raadhuis van Amstelveen gelokt voor een vergadering van de kersverse Stichting Urgente Noden. Hij had zich er flink op voorbereid. Maar mocht niet vergaderen.

In plaats daarvan wachtte hem een warm onthaal in de ontvangstzaal. Daar werd hij, namens Zijne Majesteit de Koning, door burgemeester Tjapko Poppens benoemd tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau. Een koninklijke onderscheiding voor zijn talloze en indrukwekkende verdiensten voor de Amstelveense samenleving.

 

Eén van die verdiensten is zijn reeds jarenlange inzet als vrijwiliger in de parkgroep van Wester-Amstel. Waarbij zijn liefde voor klussen, zijn zorg voor veilig werken en zijn luisterend oor in het oog springen. En zijn warme persoonlijkheid. Bill heeft die onderscheiding meer dan verdient.

 

Wil je meer weten over deze bijzondere dag—en over Bill en de andere gedecoreerden? Lees dan het artikel op de website van de Gemeente Amstelveen.

Foto: Bill Admiraal benoemd tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau
Foto: Bill Admiraal met burgemeester Tjapko Poppens

Door: Søren Ludvig Movig

The post Het heeft Zijne Majesteit behaagd appeared first on Wester-Amstel.

  •  

Amstellanddag | 1 juni 2025: Zien we u daar?

Op zondag 1 juni 2025 (10.00–16.00) speelt Wester-Amstel opnieuw een centrale rol tijdens de 17e editie van Amstellanddag. Dit evenement, georganiseerd door Stichting Beschermers Amstelland, biedt het publiek de kans om meer dan 40 locaties in de regio Amstelland te bezoeken en te beleven. Van natuur en cultuurhistorie tot kunst en streekproducten — alles wat Amstelland zo bijzonder en veelzijdig maakt, komt aan bod. Het thema van dit jaar is: “500 jaar Waterbeheer in Amstelland.”

Feestelijke opening
U bent van harte welkom vanaf 10.00 uur voor koffie en thee. De officiële opening begint om 10.30 uur en wordt verzorgd door voormalig Deltacommissaris Peter Glas. Er is muziek van de ACCU band, de winnaar van de Amstellandprijs 2025 wordt bekendgemaakt, en er is een speciale presentatie van de Boeren van Amstel. Zij introduceren een unieke kaas en vertellen hoe zij bijdragen aan kruidenrijke oevers. Het volledige openingsprogramma vindt u hier (PDF).

Het programma op Wester-Amstel

Zoals gebruikelijk is er om 13.00 uur het schapen scheren. Er zijn informatiestands van de Historische Vereniging Amstelveen, de Vrienden van Wester-Amstel, de Boeren van Amstel en de Beschermers van Amstelland. Ook Jacqueline, de imker van het landgoed, is aanwezig met veel honing en leuke weetjes over bijen en bijenhouden.

Foto (T. Blades): Een paar kiekjes van Amstellanddag in 2023.

Rondleidingen door park en tuinen
Om 12.30 en 14.30 geven vrijwilligers rondleidingen door het park en de tuinen. Zij vertellen over de bijzondere kenmerken van een Nederlands ‘buiten’ — van de geschiedenis en tuincultuur tot de mensen die hier woonden en werkten, en de dieren die er leefden. De rondleidingen zijn gratis — verzamel bij de staldeur naast het huis.

Foto (R. Spoelstra): Klaar voor hun voorjaarskapsel.

Vaar mee met een historische trekschuit
Wester-Amstel is dit jaar ook opstapplaats voor een unieke tocht met een historische trekschuit, een boot waarmee vroeger vracht en reizigers werden vervoerd. De dienstregeling ligt ter inzage bij Wester-Amstel — vergeet niet even te kijken als u mee wilt varen!

Illustratie door Anton Pieck (1895–1987): Ouderkerk; a barge on the river Amstel near Ouderkerk with the house 'Wester Amstel'.
Foto (Chantal Movig): Een foto van het openlucht jazzconcert van vorig jaar.

Openlucht jazzconcert van Damien Mehldau (15.00–16.15 uur)
Damien Mehldau (17) groeide op in een muzikaal gezin waar nog niemand de drums bespeelde.

 

Als finalist van het meest recente en prestigieuze Prinses Christina Jazz Concours werd hij door de jury geprezen om zijn energieke dynamische swing waarin invloeden van meesterdrummers Billy Higgins en Art Taylor te horen zijn.

Evenals vorig jaar beëindigen we ons seizoen op de Amstellanddag met alle ruimte voor jong talent. We vinden het geweldig dat Damien ook dit jaar onze gast is. Op Wester-Amstel speelt hij met de virtuoze gitarist Durk Hijma, de jonge Spaanse bassist Ton Felices en met mede-finalist van het Prinses Christina Jazz Concours tenorsaxofonist Joep Grotendorst.

U bent welkom vanaf 10.00 uur. Het programma eindigt om 16.00 uur.

 

Meer informatie over Amstellanddag 2025 vindt u op de officiële website.

The post Amstellanddag | 1 juni 2025: Zien we u daar? appeared first on Wester-Amstel.

  •  
❌