Gemiddeld belandt elke 4 minuten een 65-plusser op de spoedeisende hulp (SEH) na een val. In 78 procent van die gevallen is sprake van ernstig letsel. Dit blijkt uit nieuwe cijfers van VeiligheidNL. Ook in Noord-Holland is dat zichtbaar: naar schatting hebben 191.000 65-plussers een verhoogd valrisico. Dit komt neer op een derde van de Noord-Hollanders van 65 jaar en ouder. Tijdens de Valpreventieweek van 28 september tot en met 4 oktober roepen VeiligheidNL en het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) 65-plussers op hun valrisico te testen en met het advies aan de slag te gaan.

Het geschatte aantal SEH-bezoeken na een val onder 65-plussers bedroeg in 2025 124.000, tegenover 119.000 bezoeken in 2024. In de afgelopen tien jaar nam het aantal valongevallen met ernstig letsel toe met 16 procent.

18 procent

De stijging is met 18 procent het grootst onder 65- tot en met 74-jarigen. VeiligheidNL verwacht daarnaast dat in Noord-Holland dit jaar zo’n 7.900 65-plussers in het ziekenhuis belanden na een val. Dat kost Noord-Holland naar schatting 297 miljoen euro aan medische zorg.

De SEH-cijfers en verwachte ziekenhuisopnames laten maar een deel van het totale aantal valongevallen zien. Jaarlijks komt een derde van alle 65-plussers ten val, omgerekend zijn dat ongeveer één miljoen Nederlanders.

“Door de dubbele vergrijzing komen er niet alleen meer 65-plussers bij, maar groeit ook de groep met het hoogste valrisico sterk. Op hogere leeftijd zijn mensen vaak kwetsbaarder, waardoor een val grote gevolgen kan hebben voor hun mobiliteit, zelfstandigheid en kwaliteit van leven”, vertelt Rozan van der Veen, expert valpreventie bij VeiligheidNL. “Dat maakt het extra belangrijk om niet te wachten, maar al vanaf 65 jaar je valrisico te testen en met het advies aan de slag te gaan. Zo blijf je ook op latere leeftijd sterk staan.”

Noord-Hollander

Jan (78) uit Noord-Holland ging aan de slag met valpreventie en raadt het iedereen aan: “Door een beroerte heb ik soms moeite met mijn balans. Hierdoor ben ik twee keer gevallen. Vroeger heb ik veel aan judo gedaan, waardoor ik weet hoe je wel een beetje ‘goed’ moet vallen. Tijdens de valpreventiecursussen leer je dat ook en dat vind ik belangrijk. Je krijgt bijvoorbeeld oefeningen mee die je ook thuis kunt doen, zoals op één been staan tijdens het tandenpoetsen. Goed om je balans te oefenen!”

In de Valpreventieweek bezoekt de ‘Ik sta sterk brigade’ meerdere locaties in Nederland. Daar kunnen 65-plussers, samen met hun naasten, met een simpele balanstest ontdekken hoe stevig ze op hun benen staan. 65-plussers kunnen ook zelf online testen hoe stevig ze staan. Dit kan door de valrisicotest op www.testjevalrisico.nl in te vullen.

Voor het derde jaar op rij zetten VeiligheidNL en het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) de landelijke publiekscommunicatie ‘Ik sta sterk’ in om 65-plussers bewust te maken van hun valrisico en hen te stimuleren hiermee aan de slag te gaan. De publiekscommunicatie ondersteunt daarnaast de lokale inzet van gemeenten en zorgverzekeraars. Met structurele financiering vanuit VWS zijn zij gezamenlijk verantwoordelijk voor de inrichting van de Ketenaanpak Valpreventie.

Kennelijk omdat de naar verduurzaming strevende gemeente ook zit met het einde van de salderingsregeling houdt zij op dinsdag 13 oktober om 19.30 uur een webinar daarover in relatie met zonnepanelen. Die moeten blijven, vindt wethouder Lennart de Looze (duurzaamheid, PRO). “Zonnepanelen blijven ook na het stoppen van de salderingsregeling een goede investering.” Inwoners krijgen via het webinar uitleg over de veranderingen vanaf 2027.

Er komen tips om zoveel mogelijk voordeel te blijven halen uit zelf opgewekte zonnestroom, belooft het organiserende Energieloket Amstelveen in opdracht van de gemeente.

Blijven investeren

Het webinar is interessant voor inwoners met en zonder zonnepanelen, zegt de gemeente. ‘Door slimmer met zelf opgewekte stroom om te gaan, kan men besparen op energiekosten en minder afhankelijk worden van ontwikkelingen op de energiemarkt. Met dit webinar laten we zien welke mogelijkheden er zijn om daar handig op in te spelen.’ Vanaf 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. ‘Daardoor verandert de manier waarop huishoudens voordeel halen uit de stroom die hun zonnepanelen opwekken’, zegt de gemeente, hoewel zij blijkbaar begrijpt dat er zorgen bestaan dat zonnepanelen daardoor niet meer rendabel zijn. ‘Dat beeld klopt niet, maar het vraagt wel om een andere aanpak’, weet de gemeente. ‘Tijdens het webinar leggen deskundigen uit hoe inwoners zoveel mogelijk van hun zelf opgewekte stroom kunnen gebruiken. Daarbij komt aan bod welke keuzes helpen om meer zonnestroom direct in huis te gebruiken.’

 Slim

Een groot deel van de opgewekte stroom kan direct worden gebruikt door huishoudelijke apparaten op een slim moment aan te zetten. Denk bijvoorbeeld aan de vaatwasser of wasmachine laten draaien wanneer de zon schijnt. Ook wordt aandacht besteed aan technische oplossingen. Inwoners krijgen informatie over slimme apparaten en over mogelijkheden om stroom op te slaan, bijvoorbeeld met een warmwaterbatterij. “Door slimmer met zelf opgewekte stroom om te gaan, kun je besparen op je energiekosten en minder afhankelijk worden van ontwikkelingen op de energiemarkt. Met dit webinar laten we zien welke mogelijkheden er zijn om daar handig op in te spelen,” zegt De Looze. Het webinar is dan ook interessant voor inwoners die, ondanks zorgen, toch overwegen zonnepanelen aan te schaffen. Tijdens het webinar wordt uitgelegd hoeveel zonnepanelen in verschillende situaties passend kunnen zijn. Meer informatie en aanmelden kan via Einde salderingsregeling, Wat nu? | Energieloket Amstelveen

Het Pauluskoor, voor de laatste keer onder leiding van Marcel Joosen, voert op zaterdag 31 oktober ‘Die Schöpfung‘ uit in de Urbanuskerk aan de Noorddammerlaan in Bovenkerk. Joseph Haydns Schöpfung vertelt het Bijbelverhaal van de schepping van hemel en aarde. Drie zangsolisten vertegenwoordigen de drie aartsengelen. Gabriel (sopraan), Uriël (tenor) en Rafael (bas).

Zij vertellen over de eerste zes scheppingsdagen.

Schilder

In het derde deel bezingen Adam en Eva hun geluk in het Paradijs. Het koor zingt een serie monumentale koorwerken, telkens als viering van de voltooiing van een scheppingsdag. Haydn schildert als het ware met muziek. Vogelzang, brullende leeuwen en de majestueuze opkomst van de zon krijgen muzikale gestalte. Het beroemdste moment is aan het begin van het oratorium. Na de donkere chaos op aarde klinkt het koor ‘es ward Licht’, het wordt licht. Dan barsten koor en orkest los in een indrukwekkend groot akkoord. Voor het bestellen van kaarten:  www.pauluskoor.nl.

 Op zowel donderdag 8 als 22 oktober kunnen bewoners van Elsrijk-West en de Kruiskerkbuurt een informatieavond bijwonen over de Energiecoöperatie Elsrijk. Die wordt door de gemeente georganiseerd. D66-fractievoorzitter Maarten de Haan is ook voorzitter van de coöperatie, die nu nog een ‘kernteam’ heeft, bestaande Julie, Maarten, Sara (bestuur) en Jurjen, Charles, Harold, Robien, Bert en Johan.

De informatieavond is in Huis Elsrijk aan de Graaf Aelbrechtlaan 132.

Gasvrij

Als samenwerkingspartner van de gemeente in de warmtetransitie is Energiecoöperatie Elsrijk aanwezig op de informatieavonden, zegt de coöperatie. De eerste resultaten van de pilot mini-warmtenetten met bewonersgroepen in vier straten worden gepresenteerd, de inclusief de mogelijke vervolgstappen. In deze pilot wordt collectieve bodemwarmte onderzocht om zo meerdere huizen aardgasvrij te verwarmen en koelen. In de volgende fase wordt een plan van aanpak gemaakt, gericht op uiteindelijke realisatie. Bodemwarmte lijkt in de wijk het meest geschikte aardasvrije alternatief voor hoge gasprijzen, grotere energieonafhankelijkheid en om CO2 emissies te reduceren. Uit de bodem kan bovendien zowel lage temperatuur-verwarming als koeling worden gehaald.

Basisschool Kindercampus King is de eerste van een aantal basisscholen dat dit schooljaar deelneemt aan het project Veilige Schoolomgeving van Veilig Verkeer Nederland (VVN). Maandagochtend 28 september zette wethouder Floor Gordon (mobiliteit) samen met ouders haar handtekening op een groot handtekeningenbord als steun voor de gemaakte verkeersafspraken zegt de gemeente.

Door ouders en kinderen te stimuleren vaker lopend of op de fiets naar school te komen, vermindert de verkeersdrukte rondom de school.

Ouderavond

Tijdens een ouderavond en een onderzoek onder ouders is gekeken hoe de verkeersveiligheid rondom de school wordt ervaren en hoe die kan worden verbeterd. Per school wordt vervolgens beoordeeld of er aanvullende verkeersmaatregelen in de directe omgeving nodig zijn. De uitkomsten komen op een afsprakenkaart die de school verspreidt onder ouders. Met het ondertekenen van het handtekeningenbord spreken de aanwezigen hun steun uit voor de gemaakte afspraken.

Verkeersafspraken

Zo is bij de Kindercampus King afgesproken dat ouders die met de auto naar school komen, hun auto iets verderop parkeren en het laatste stuk lopen. Wethouder Floor Gordon zegt dat B en W het belangrijk dat ouders en kinderen zo vaak mogelijk lopend of op de fiets naar school komen. “Dat stimuleren we als gemeente ook met de campagne ‘Amstelveen fietst, Amstelveen loopt’. Minder auto’s rond scholen zorgen voor een overzichtelijkere en veiligere verkeerssituatie. Het is mooi dat zoveel ouders hieraan meedoen. Zo leren kinderen van jongs af aan veilig deel te nemen aan het verkeer.”

D66 en PRO Amstelveen hebben nu elkaar gevonden hun gezamenlijke afkeer van PFAS. De fracties in de hebben samen schriftelijke vragen gesteld aan het college van B en W, waarin zij overigens de meerderheid hebben, over de aanwezigheid daarvan in het Amstelveense kraanwater. Aanleiding is recent onderzoek van Greenpeace Nederland. In de postcode-analyse van Greenpeace vallen alle Amstelveense postcodegebieden in de zwaarste categorie, ‘donkerrood’.

Volgens de door Greenpeace gehanteerde methodiek betekent dit dat de gemiddelde PFAS-concentratie meer dan anderhalf keer boven de gezondheidskundige richtwaarde van het RIVM ligt.

Waar vandaan

D66 en PRO zeggen dat dit niet betekent dat het Amstelveense drinkwater niet aan de geldende wettelijke norm voldoet. “Ons kraanwater moet niet alleen nu veilig zijn, we willen ook dat de hoeveelheid PFAS zoveel mogelijk wordt teruggedrongen” zegt D66-raadslid Maarten de Haan. “De uitkomsten voor Amstelveen vallen op en verdienen daarom een goede uitleg. We willen weten waar deze stoffen vandaan komen en vooral wat we samen met andere overheden kunnen doen om ze bij de bron aan te pakken”.

De fracties vragen B en W daarom om bij Stichting Amsterdam Water, Waternet en waterschap AGV na te gaan welke mogelijkheden er zijn om PFAS in drinkwater verder terug te dringen. Zo willen ze weten of een zogenoemde bron-tot-kraan-analyse mogelijk is, waarmee beter in beeld kan worden gebracht via welke bronnen en waterstromen PFAS in het Amstelveense drinkwater terechtkomt.

Flessen

PRO-raadslid v Laura Platenkamp zegt allerminst te hopen dat Amstelveners voortaan flessen water moeten kopen. “Dat kost inwoners meer geld, veroorzaakt extra (micro)plastic en CO₂-uitstoot. De echte oplossing is ervoor zorgen dat PFAS niet meer in onze leefomgeving en ons water terechtkomt.”

VNG-motie

D66 en PRO wijzen erop dat Amstelveen in 2025 mede-indiener waren van de VNG-motie ‘Op weg naar een PFAS-vrije samenleving’. De fracties vragen het college om, bij voorkeur samen met onder meer opnieuw bij het Rijk aan te dringen op een algemeen verbod op de productie, het gebruik en de lozing van PFAS en dit ook richting de Europese Unie onder de aandacht te brengen. Daarnaast willen de partijen van het college horen welke maatregelen worden onderzocht door waterschap AGV en Stichting Amsterdam Water om de PFAS-concentraties verder te verminderen, wat daarvan de haalbaarheid, kosten en planning zijn en welke mogelijkheden Amstelveen heeft om samen met andere overheden verdere actie te ondernemen.